Günümüz dünyasında Orman alanlarının tahribi ciddi boyutlara ulaşmış durumdadır. Özellikle 3. dünya ülkeleri tarafından yaygın olarak yapılmakta olan orman alanlarının tahribi, bu ülke insanların tek gelir kaynağı olmaktadır. 3. Dünya Ülkeleri; Orman ve orman kaynaklarını kısa dönemli ekonomik ilerleme kaynağı olarak gördüğünden, ormanlarını koruma adına gerekli koruyucu tedbirleri alamamaktadırlar.

Ormanların yok edilmesi, yoksullara yakacak ve tarla açmanın yanında, elde edilen kereste ilgili hükümetlere döviz girdisi sağlar. Bu ülkelerdeki, uluslar arası borç batağı, hükümetleri arayışlara yöneltmiş ve bu yüzden Amazon havzasında sığır yetiştiriciliği hükümetlerce desteklenmiştir. Ekvator, Fildişi kıyıları ve Endonezya’da kereste elde etmek için kanunlarla kısıtlamalar hafifletilmiş ve endüstriyel bitkilerin ekimi yaygınlaşmış; çiftçilik yapanlar Afrika’nın daha hassas bölgelerine ilerleyip, buralarda yeni tarım alanları açılması desteklenmiştir. Kalkınma için kaynakların doğru kullanılması arasında keskin bir zıtlık vardır.

Tropikal yağmur ormanlarının sunduğu kaynakların daha verimli kullanılmasına ilişkin teknik özelliklerden bazıları şunlardır;

• Gölgeden etkilenmeyen tarım ürünlerinin orman ağaçlarıyla birlikte yetiştirilmesi.
• Tarımsal ormancılığın teşvik edilmesi.

Dünyanın çeşitli bölgelerinde bu teknikle elde edilen kakao, kauçuk, palmiye, darı ve yeşil baklagiller vardır. Orman ile bütünleşebilen ve yağmur ormanlarının içinde yada yakınlarında yaşayan yoksul köylülerin geçimine sağlayabilen küçük arazilerde ekim yapılır. Tarıma elverişli olmayan açılmış orman arazileri, çok ihtiyaç duyulan yakacak odun elde etmeye yarayacak uygun türlerle yeniden ağaçlandırılabilir. Böylece arazi bitki örtüsü altında kalmaya devam eder. Aksi durumda fakir köylüler yakacak odun için bitki örtüsü bozulmamış alanlara yönelirler. Bölgesel kerestecilik işletmeleri, karayolu yapım çalışmaları ve çiftçilerin yağmur ormanlarına göç etmeleri gibi geniş içerikli projeler, hükümetler gözetimi altında yürütülürse yağmur ormanlarının yok olmasının önüne geçilir. Kalkınma yolundaki bazı ülkelerde orman ürünleri dış ülkelerden alınmaktadır. Örneğin Nijerya, 1970’li yıllara kadar orman ürünlerini başka ülkelere satarak ekonomisine katkı sağlarken, bu tarihten sonra orman ürünlerini başka ülkelerden alarak kendi ormanlarını koruma adına büyük bir adım atmıştır.

Dünya kaynakları Enstitüsü, tropikal ormanların yok olmasını durdurmak için bir plan sunmuştur. Ormanların tahribi ve ormanların yok edilmesi olaylarına yol açan bugünkü uygulamaların, yalnızca ormancılıkla geriye döndürülemeyeceğini, bunun için tarım,enerji ve diğer sektörlerin birlikte çaba göstermeleri gerektiğini vurgulamıştır. Bu uygulamalara yerel ve ulusal yönetimlerin ve ilgili özel kuruluşların katkıları gerekmektedir. Plana göre tropikal ormanların durumunu düzeltmek için 5 yıllık çalışma planları uygulaması gerekmektedir. Halkın bilinç düzeyini yükseltmek, Orman arazilerinin korunmasının değerini anlatmak gerekir. Bu alanları korumak için toplumun geniş kesimlerinin katılımı sonucu elde etme açısından önemlidir. Bu konuda UNESKO gibi uluslar arası kuruluşlarında çalışmaları vardır. Hem yok edilmiş orman alanlarını geri dönüştürmeye hem de el değmemiş ormanları korumaya yönelik çalışmalar yapmaktadır.

Panama açıklarındaki adalarda yaşayan yağmur ormanlarının yerli halkı olan Kura Kızılderilileri, gelişme yönündeki dış baskılara karşı geleneksel değerlerini başarıyla korumasını bilmişlerdir. Başka ülkelerden gelen bilim adamlarına araştırma olanağı sağlayarak yaban yaşama ortamı kurmuşlardır.

Tags: 3. dünya ülkeleri, bitki örtüsü, dünyada orman alanları, kereste, Orman, orman alanlarının tahribi, ormanların tahribi

Dünyada 3 büyük yağmur orman kuşağı, Amozon havzasında, Afrika’nın Ekvator çevresinde, Güney ve Güneydoğu Asya’da yer almaktadır. Yağmur ormanı kuşakları bölgesinden uzaklaşıldıkça yağışlar azalır ve mevsimsel yağmurlar başlar. Yağmur ormanının yerini tropikal muson ormanı, ağaçlı tropikal çayırlar, daha zayıf bir tropikal çayır tipi ve yarı çöl çalılıklara bırakır. Gelişmekte olan ülkelerde bitki örtüsü büyük ölçüde yok edilmiştir. Sadece koruma altındaki yada ulaşılması güç alanlarda varlığını sürdürmektedir.

Dünyada, yukarda belirttiğimiz yağmur ormanları bölgesinde yaşayanlar, genellikle avcılık ve gezici çiftçilikle geçimlerini saplarlar. Bu şekilde yaşayanlar ormanları keserek veya yakarak tarla açmakta, buralarda muz yada patates gibi ürünler yetiştirip geçimlerini sağlarlar. Bu bölgelerde ormanlar gür olmakla birlikte verimi azdır. Dökülen dal ve yaprakların sürekli çürümesiyle üretkenliğini devam ettirirler. Orman;bir kez açılınca, arazinin üretkenliği kısa sürede azalır,zararlı otlar büyür ve açılmış tarlalar terk edilerek yenileri açılır. Eski açılan yerler ikinci bitki örtüsüyle kaplanarak zamanla tekrar verimli hale dönüşür.

Bu bölgelerdeki ülkeler kalkınma sürecine girince, yağmur ormanları, kereste, odun kömürü ve odun deposu olarak algılanır. Böylece hem gezici hem de yerleşik tarım etkilerinin altında kalan yağmur ormanları hızla azalmaktadır. Asya ve Afrika’da her yıl binlerce kilometrekarelik orman alanları yok olmaktadır. Diğer tropikal bitki örtüsü çeşitleri için durum daha vahimdir.Yeni tarımsal alan ve yakacak arayışıyla hızla yok edilmektedir.

Kalkınmış ülkelerde ise durum çok farklıdır. Yaklaşık 20 milyon metrekarelik bir alana sahiptirler ve bu alanları korumasını bilmektedirler. İstikrarlı kullanma ile bu alanlar korunmaktadır. Üretilen kereste ve diğer ürün miktarları tespit edilerek ormanın başka yerlerine yeni dikimler yapılarak azalmasını önlemektedirler. Tarımsal gelişme yönünden bir baskı yoktur.

Sonuç olarak gelişmiş ülkeler, ormanlarını koruma altına almayı başarmış iken, gelişmekte olan 3. dünya ülkeleri maddi kazanç elde etmek için kendi bölgelerindeki ormanları gün ve gün yok etmektedirler. Unuttukları ise, bölgelerindeki ormanların sadece onlara değil, tüm dünya insanlarına ait olduğu gerçeğidir.

Aşağıda görmüş olduğunuz kare, erkonomilerine göre orman politikalarının en canlı örneğidir. Yağmur ormanları ve ormanların tahribininin boyutlarını bizlere en iyi şekilde ifade eden bu resim, dünyanın ciğerleri olarak bilinen yağmur ormanlarının yok oluşunun resmidir.

Konuya benzer bir makale olan “En fazla orman yakan ülkeler” isimli bir makale daha önce yayınlamıştık. Dünyada en fazla orman yakan ülkeler ile en fazla orman tahribi yapan ve ağaçlarını kesen ülkelerin ortak noktasının ise, gelir durumu iyi olmayan ve gelişmekte olan 3. dünya ülkeleri olmasıdır. Bu sorun ülkeler ekonomisi ve gelir düzeyi ile direk alakalı olduğu gibi; eğitim ve insanların çevreye duyarlığı ile de yakından alakalıdır. Merak edenler için; Dünyada En Çok Orman Yakan Ülkeler

Tags: 3. dünya ülkeleri, Afrika, Asya, en çok orman yakan ülkeler, Orman, ülkeler, yağmur, yağmur ormanları